Πέερ Γκυντ: Ένα ολοζώντανο παραμύθι στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού

Πέερ Γκυντ: Ένα ολοζώντανο παραμύθι στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού

Πριν μερικές μέρες έκανε πρεμιέρα στην Κεντρική Σκηνή του Τσίλλερ, η μεγάλη παραγωγή του Εθνικού, Πέερ Γκυντ στη νέα μετάφραση του Γιώργο Δεπάστα σε σκηνοθεσία Δημήτρη Λιγνάδη. Ο κορυφαίος Έλληνας ηθοποιός επιστρέφει στο Εθνικό μετά τους πρωταγωνιστικούς ρόλους στην Αντιγόνη (σκηνοθεσία: Στάθης Λιβαθινός) και στο Ριχάρδο ΙΙΙ (σκηνοθεσία: Γιάννης Χουβαρδάς) με την διπλή ιδιότητα σκηνοθέτη και ηθοποιού. Ο Πέερ Γκυντ παρουσιάζεται για τρίτη φορά στο Εθνικό, με πρώτα ανεβάσματα το 1935 (σκηνοθεσία Δημήτρης Ροντήρης και Αλέξης Μινωτής στον ομώνυμο ρόλο) και το 2002 (σκηνοθεσία Βασίλης Νικολαϊδης και Λάζαρος Γεωργακόπουλος στον ομώνυμο ρόλο.

Το έργο

Ο Πέερ Γκυντ, το δραματικό ποίημα του Ίψεν, γραμμένο το 1867 κατά τη διάρκεια της παραμονής του στην Ιταλία, είναι εμπνευσμένο και διαποτισμένο από τα λαϊκά Νορβηγικά παραμύθια (ο ίδιος ο Πέερ Γκυντ άλλωστε είναι κι ήρωας λαϊκού παραμυθιού).

Ο Πέερ Γκυντ παλεύει με το όνειρο και τον πειρασμό επιμένοντας με το πείσμα μικρού παιδιού να ζήσει τη ζωή του «ως αυτοκράτωρ του εαυτού του» μέχρι να συνειδητοποιήσει ότι σε όλη του τη ζωή υποκρινόταν ότι είναι κάποιος άλλος.

Πέερ Γκύντ
Τα σκηνικά της παράστασης έχει κάνει ο Απόλλων Παπαθεοχάρης (Φωτό: Πάτροκλος Σκαφίδας)

Μετά από την οδυνηρή συνειδητοποίηση της ματαιότητας της περιπλάνησης του, βρίσκει την αναγνώριση στην αγκαλιά της ιδανικής συντρόφου, της γυναίκας που τον αγάπησε για αυτό που ήταν και που τον περίμενε ως το τέλος.

Ο ίδιος ο Ίψεν προόριζε το δραματικό αυτό ποίημα για ανάγνωση και όχι για σκηνική παρουσίαση, όμως τελικά ενέδωσε στις πιέσεις να το προσαρμόσει για το θέατρο (δέκα χρόνια μετά την κυκλοφορία του) και το έργο αναγνωρίστηκε ως αριστούργημα της σκανδιναβικής λογοτεχνίας.

Η παράσταση

Ο Δημήτρης Λιγνάδης κατορθώνει να σκηνοθετήσει ένα από τα πολυπλοκότερα αριστουργήματα της Παγκόσμιας Λογοτεχνίας, έχοντας στη διάθεσή του μία ολοκαίνουργια ποιητική μετάφραση και ένα ολόκληρο επιτελείο καλλιτεχνών που αφοσιώθηκε στο ποιητικό του όραμα. Η μετάφραση του Γιώργου Δεπάστα –αδύνατο να παρασταθεί στο σύνολό της- κρατάει ζωντανή την μουσική της Ποίησης του ιψενικού έργου, χωρίς να δυσχεραίνει τον λόγο. Έγινε περαιτέρω δραματουργική επιμέλεια πάνω στο έργο με πλήρη σεβασμό στις εικόνες και στα μυθικά σύμβολα του νορβηγικού κόσμου. Όσα πράγματα ήταν αδύνατο να προσληφθούν από τον μη μυημένο θεατή μέσω του κειμένου, αποδόθηκαν σε μεγάλο βαθμό από την ενδυματολογία του Απόλλωνα Παπαθεοχάρη.

«Ο θεατής της παράστασης Πέερ Γκυντ μπαίνει από την πρώτη στιγμή σ’ ένα ολοζώντανο θεατρικό παραμύθι»

Ο θεατής της παράστασης Πέερ Γκυντ μπαίνει από την πρώτη στιγμή σ’ ένα ολοζώντανο θεατρικό παραμύθι, με τους λόφους και τους κάμπους της νορβηγικής επαρχίας να περιγράφονται στα άριστα σχεδιασμένα σκηνικά του Απόλλωνα Παπαθεοχάρη. Οι δύο λόφοι που μετακινούνται εύκολα από τους ηθοποιούς του θιάσου, με ελάχιστες τροποποιήσεις, μεταμορφώνουν τον σκηνικό χώρο της δράσης. Η κάθε πράξη του έργου, η κάθε σκηνή, είναι ένας διαφορετικός ζωντανός πίνακας ζωγραφικής, όπου τίποτα δε μοιάζει «θεατρικό» ή «ψεύτικο». Η σκηνή λόγου χάριν των ξωτικών, με την όμορφη ασχήμια της, θα μπορούσε να είναι πίνακας του Μποτερό ή διαστρέβλωση του Μποτιτσέλι.

Πέερ Γκυντ
Ο κόσμος των ξωτικών (Φωτό: Πάτροκλος Σκαφίδας)

Ο Δημήτρης Λιγνάδης κι ο Απόλλων Παπαθεοχάρης έχουν αναπτύξει μία αξιοζήλευτη επικοινωνία θεάτρου και μόδας, λόγου και εικόνας, κι αυτό είναι περισσότερο από ποτέ ορατό. Εντύπωση προκαλεί το πώς σκηνικά ή ενδύματα που θα μπορούσαν να ξαφνιάσουν ή να προκαλέσουν ακόμα το γέλιο, εδώ ήταν σελίδες μίας δικαιολογημένης (ή εντελώς άλογης) φαντασίας. Η Άαζε για παράδειγμα τρέχει μέσα σ’ έναν υπερμεγέθη τροχό κατοικίδιων ζώων, ενώ η γυναίκα με τα πράσινα φοράει ένα τεράστιο λουλούδι στο κεφάλι κι όλα αυτά μοιάζουν λογικά στην φαντασία που ανοίγει η παράσταση του μύθου. Η μουσική του Γιάννη Χριστοδολόπουλου ενισχύει αυτή την εικονοπλασία.

Ο θίασος

Τον ρόλο του Πέερ Γκυντ μοιράζεται ο Δημήτρης Λιγνάδης με τρεις συμπρωταγωνιστές (Γιάννης Τσουμαράκης, Πάνος Παπαδόπουλος, Δημήτρης Μοθωναίος) ανάλογα με την Πράξη του έργου και την ηλικιακή περίοδο του ήρωα. Ο ίδιος υποδύεται τον 78χρονο Πέερ Γκυντ που καθόλη τη διάρκεια της παράστασης μέχρι την Δ’ Πράξη παρατηρεί την ζωή του να εξελίσσεται σαν ένα παραμύθι. Η αρχή γίνεται με τον Γιάννη Τσουμαράκη (πρωταγωνιστούσε στο Ρωμαίος κι Ιουλιέτα του Λιγνάδη), του 18χρονου Πέερ, που ξεσηκώνει την νορβηγική επαρχία με τις σκανταλιές κα την ερωτική του αφύπνιση.

Ο Τσουμαράκης ίσως και λόγω της ηλικίας του, εκφράζει την ζωντάνια, την όρεξη για ζωή, την αδυναμία κυριαρχίας πάνω στο θυμικό του. Δίπλα του, η Στεφανία Γουλιώτη δίνει μία από τις πιο ώριμες ερμηνείες της ως Άαζε, μητέρας του Πέερ Γκυντ. Ως αντίστιξη στην ορμητική ζωντάνια του Πέερ, η Άαζε της Γουλιώτη είναι μία γυναίκα καταπονημένη αν και νέα, μία γυναίκα που έχει μεγαλώσει στην αγροτιά.

Πέερ Γκυντ
Δημήτρης Τσουμάρακης (Πέερ Γκυντ), Στεφανία Γουλιώτη (Άαζε) στην παράσταση Πέερ Γκυντ (Φωτό: Πάτροκλος Σκαφίδας)

Την σκυτάλη στον ρόλο του Πέερ Γκυντ, παίρνει ο Πάνος Παπαδόπουλος –ηθοποιός που φέτος θα δούμε σε δύο παραγωγές του Εθνικού- που φτιάχνει μία φιγούρα φευγαλέα σαν ξωτικό, τόσο άρτια δομημένη που δεν μπορείς ν’ αξιολογήσεις αν ο Πέερ είναι καλός ή κακός άνθρωπος. Η σκηνική του προσωπικότητα έχει κάτι το παραμυθιακό. Η εικόνα με τα ξωτικά είναι από τα μεγαλύτερα «στολίδια» της παράστασης των Λιγνάδη-Παπαθεοχάρη.

«Η παράσταση του Πέερ Γκυντ είναι μία παράσταση που καλλιεργεί αισθητική»

Ακολουθεί ο Δημήτρης Μοθωναίος, ο ωριμότερος εκ των τριών Πέερ. Ημίγυμνος και με ράστα μαλλιά, θυμίζει πειρατή. Παρόλο που μοιάζει συμφιλιωμένος με την άσωτη ζωή του, εξακολουθεί ν’ αναζητά την ταυτότητά του. Στερνός ερμηνευτής του Πέερ Γκυντ, ο Δημήτρης Λιγνάδης σε μία από τις γοητευτικότερες ερμηνείες της καριέρας του. Η σκηνή του με τον Κουμποχύτη (Ιερώνυμος Καλετσάνος), προσομοιάζει με την συνάντηση του Φάουστ με τον Μεφιστοφελή. Ο γηραιός πια Πέερ Γκυντ, βαδίζει ανάμεσα στον Παράδεισο και την Κόλαση, παλεύοντας με τους δαίμονες του χωρίς να έχει κατορθώσει να λύσει τα βαθύτερα του υπαρξιακά του ζητήματα.

Εν κατακλείδι, η παράσταση του Πέερ Γκυντ από τον Δημήτρη Λιγνάδη και τον Απόλλωνα Παπαθεοχάρη, είναι μία παράσταση που καλλιεργεί αισθητική. Η δουλειά που έχει γίνει σ’ ένα από τα δυσχερέστερα έργα του Ίψεν προς παράσταση είναι θεαματικά καλή και δραματουργικά πλήρης. Ο Δημήτρης Λιγνάδης ανεβάζει τον καλλιτεχνικό πήχη στο Εθνικό, καταφέρνοντας κάτι που λίγοι έχουν καταφέρει, να κάνει το εκτενές ποίημα του Ίψεν, το σπέρμα μίας ολοζώντανης παράστασης.

Trailer

Συντελεστές της παράστασης Πέερ Γκυντ

  • Μετάφραση: Γιώργος Δεπάστας
  • Σκηνοθεσία – Διασκευή Δημήτρης Λιγνάδης
  • Δραματουργική επιμέλεια Ελένη Γκίνη
  • Σκηνικά – Κοστούμια Απόλλων Παπαθεοχάρης
  • Φωτισμοί Σάκης Μπιρμπίλης
  • Μουσική Γιάννης Χριστοδουλόπουλος
  • Επιμέλεια κίνησης Αναστασία Βαλσαμάκη
  • Βοηθός σκηνοθέτης Αναστασία Διαμαντοπούλου
  • Βοηθός ενδυματολόγου Μαρία Ζυγούρη
  • Βοηθός σκηνογράφου Σωτήρης Μητσούλας
  • Β΄Βοηθός σκηνοθέτη Μάρα Βλαχοπούλου
  • Δραματολόγος παράστασης Έρι Κύργια
  • Φωτογραφίες-τρέιλερ παράστασης: Πάτροκλος Σκαφίδας
  • Ηθοποιοί: Μιχάλης Αφολαγιάν (Άσλακ), Στεφανία Γουλιώτη (Άαζε), Ιερώνυμος Καλετσάνος (Σκυφτός, Κουμποχύτης),Δημήτρης Λιγνάδης (Πέερ Γκυντ), Δημήτρης Μοθωναίος (Πέερ Γκυντ), Νάνσυ Μπούκλη (Σολβάιγ Βοσκοπούλα), Ζωή Μυλωνά (Ίνγκριντ, Ανίτρα, Βοσκοπούλα) Πάνος Παπαδόπουλος (Πέερ Γκυντ), Κατερίνα Πατσιάνη (Κάρι, Βοσκοπούλα), Βαγγέλης Ρωμνιός (Πάστωρ), Γιούλικα Σκαφιδά (Γυναίκα με πράσινα, Παράξενος επιβάτης) Σπύρος Τσεκούρας (Βασιλιάς Ντόβρε), Γιάννης Τσουμαράκης (Πέερ Γκυντ), Γιωργής Τσουρής (Ματσμόεν, Μπεγκρίφεφελντ), Ανδριανή Γιακουμέλου (Χειρίστρια μουσικής – Keyboards), Μάριος Καραμπότης (Χειριστής μουσικής – Keyboards)
Πληροφορίες 

  • Τοποθεσία: Εθνικό Θέατρο
  • Διεύθυνση: Αγίου Κωνσταντίνου 22-24
  • Τηλέφωνο: 210 5288170-171
  • Ημέρες και ώρες παραστάσεων: Τετάρτη-Κυριακή στις 20:00
  • Τιμές εισιτηρίων: 10-22 ευρώ
  • Διάρκεια παράστασης: 2 ώρες και 15 (με διάλειμμα)

-Βία: Λίγο

-Γυμνό: Λίγο

 

Περισσότερες θεατρικές κριτικές εδώ

 

NO COMMENTS

Σημείωση: Το σχόλιο σας θα αναρτηθεί μετά από έγκριση του διαχειριστή

Leave a Reply