Αρχιτεκτονικά Άρθρα
Άρθρα και αφιερώματα από τον κόσμο της αρχιτεκτονικής για ιστορικά κτήρια, κινήματα, μεγάλους αρχιτέκτονες, εκθέσεις, καινοτομίες και πολλά άλλα...

Αθήνα Δεκέμβριος 2008

Αθήνα Δεκέμβριος 2008Πολλοί εξ ημών θα έχουμε ίσως αναρωτηθεί γιατί οι πόλεις μας και κατά συνέπεια ο τόπος-χώρος μας διαφέρουν τόσο, τουλάχιστον από τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά, που συχνά -και δικαίως- λειτουργούν ως πρότυπο. Είναι μόνο ζήτημα των ιδιαζουσών πρόσφατων ιστορικών συγκυριών, ευθύνη μιας χρεωκοπημένης πολιτικής ελίτ; Γιατί το νεοελληνικό οικοδόμημα της ιδιοκτησίας και της ψεύτικης ευμάρειας κατέρρευσε τόσο απότομα, αλλά και τόσο απόλυτα, γιατί οι Έλληνες δε σέβονται και δεν αγαπάνε τις πόλεις τους και κατά συνέπεια τη δημόσια περιουσία; Γιατί τελικά δε μας αφορά οτιδήποτε υπερβαίνει τον ατομικό, οικογενειακό, συντεχνιακό και μικροπολιτικό μας μικρόκοσμο;  

Ο Παρθενώνας, όπως φαίνεται από τα Προπύλαια

Ο Παρθενώνας, όπως φαίνεται από τα ΠροπύλαιαΟ Παρθενώνας είναι φορτωμένος μνήμες. Είναι το φως που συμβολικά οδήγησε την ανθρωπότητα στις μεγάλες πνευματικές της κατακτήσεις, οπτικοποιώντας την μοναδική στην ιστορία εξύψωση του ανθρώπινου πνεύματος που συντελέστηκε τα πενήντα έτη που χωρίζουν το τέλος των Μηδικών πολέμων από την καταστροφική Πελοποννησιακή σύρραξη.
Ο ναός αφιερωμένος στην προστάτιδα θεά της ομώνυμης πόλης, φτιάχτηκε για να υμνεί το μεγαλείο της Αθήνας για πάντα. Είναι το όραμα ενός χαρισματικού πολιτικού, εμπνευστή του “Επιταφίου”, οραματιστή του Μέτρου, της Λογικής, της Φιλοκαλίας.

Μεσογειακός Μοντερνισμός

 

 

 Μεσογειακός ΜοντερνισμόςΚατά τα τέλη του 19ου αιώνα και των αρχών του 20ου, παρατηρείται η νεωτεριστική εμφάνιση του κινήματος της Art Nouveau, αρχικά, και του Μοντερνισμού, εν συνεχεία, προκαλώντας τη δυναμική στροφή της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής, από τα οπισθοδρομικά σε σχέση με τις εξελίξεις και τετριμμένα από τη συνεχή και άκριτη χρήση, κλασικιστικά πρότυπα των γραμμών του παρελθόντος, στην εκρηκτική βοά του εκσυγχρονισμού με τις σύγχρονες αντιλήψεις. 

Ακολουθώντας τις τάσεις και τους ρυθμούς ανάπτυξης των μεγαλουπόλεων, που αν μη τι άλλο ήταν φρενήρεις, η ανανέωση επήλθε, σε κάθε ένα από τα κινήματα αυτά, με νέες αισθητικές προσεγγίσεις και δομικές λύσεις, που άφησαν βαθύ το αποτύπωμα τους στην ταυτότητα της παγκόσμιας αρχιτεκτονικής. Άλλοτε η αφετηρία ήταν κοινή άλλοτε όχι. Kαι άλλωστε, έτσι οφείλει να είναι.

Τamara de Lempicka: Η μουσικός

Τamara de Lempicka: Η μουσικόςTo κίνημα του Αρτ Ντεκό (Art deco), ή αλλιώς της “διακοσμητικής τέχνης” υπήρξε μοντέρνο καλλιτεχνικό κίνημα που άνθισε κατά το μεσοπόλεμο και άφησε το στίγμα του σε ολόκληρο το φάσμα των τεχνών, επηρεάζοντας την πλειονότητα των δημιουργών και χαρακτηρίζοντας μια εποχή. Έχει τις ρίζες του στα πρώτα χρόνια του 20ου αιώνα,  φθάνει στο απόγειό του κατά τις δεκαετίες του 1920 και 1930, ενώ φθίνει μετά το 2ο παγκόσμιο πόλεμο, με λίγες προσπάθειες μεταγενέστερων αναβιώσεων. Η νέα αυτή τεχνοτροπία προβλήθηκε για πρώτη φορά στη Διεθνή Έκθεση Σύγχρονων Διακοσμητικών και Βιομηχανικών Τεχνών (Exposition Internationale des arts decoratifs et industriels modernes) στο Παρίσι το 1925, εκτοπίζοντας το κυρίαρχο ως εκείνη την εποχή στυλ του λιγότερο γεωμετρικού Art Nouveau. Έκτοτε, και για τουλάχιστον 15 χρόνια, το Αρ Ντεκό υπήρξε ο συρμός στην αρχιτεκτονική, τη ζωγραφική, τις γραφικές τέχνες, το βιομηχανικό σχέδιο, το κόσμημα και τη γλυπτική, τη μόδα, ακόμα και τον κινηματογράφο, διαγράφοντας βίους παράλληλους με το έτερο εξέχον κίνημα του μεσοπολέμου, το μοντερνισμό.

Λεπτομέρεια από τη μαγευτική Fontana di Trevi στη Ρώμη

Λεπτομέρεια από τη μαγευτική Fontana di Trevi στη ΡώμηΤο νερό αποτελεί κυρίαρχο δομικό στοιχείο της “αρχιτεκτονικής” κάθε έμβιου οργανισμού του πλανήτη μας, ήδη από την εμβρυακή του κατάσταση. Η επιφάνεια της γης αποτελείται κατά 97% από νερό, το ανθρώπινο σώμα κατά 80%. Συμβολικά, όσο και ουσιαστικά, αυτό το θαυματουργό στοιχείο έχει παίξει καταλυτικό ρόλο στην εξέλιξη του παγκόσμιου πολιτισμού και εξακολουθεί πάντα, συμπυκνώνοντας σε μόλις δύο άτομα υδρογόνου και ένα οξυγόνου, τη ζωογόνο ανάσα της γης.
Οι πολιτισμοί της Μεσοποταμίας εξαρτήθηκαν τα μέγιστα από την παρουσία του ύδατος. Η Αζτεκική Τενοχτιτλάν ήταν χτισμένη σε νησί, καταμεσής της λίμνης Τεξκόκο.
Η νεολιθική “μεγαλούπολη” στο Δησπιλιό της Καστοριάς έστεκε σε πασσάλους πάνω από το νερό. Χάρη στο νερό οι άνθρωποι ταξιδεύουν, ανακαλύπτουν, ανταλλάσσουν, οχυρώνονται, τρέφονται, ξεδιψούν, διασκεδάζουν.

Άποψη του Μετς και του λόφου του Αρδηττού

Άποψη του Μετς και του λόφου του ΑρδηττούΤο Μετς είναι συνοικία στο ανατολικό τμήμα του δήμου Αθηναίων και αναπτύσσεται επί του λόφου Λογγίνου, νοτίως του Αρδηττού. Εκτείνεται από το Α' νεκροταφείο και τη λεωφόρο Αρδηττού ως την πλατεία Βαρνάβα και τις γειτονιές όπισθεν του Παναθηναϊκού Σταδίου, κατά πολλούς δε αποτελεί τμήμα του γειτονικού Παγκρατίου. Γύρω στα 1870, ο Γερμανός Κάρολος Φιξ εγκαινιάζει στην περιοχή μπυραρία, με το όνομα “Μετς”, σε ανάμνηση της ομώνυμης μάχης του γαλλογερμανικού πολέμου, στη μικρή πόλη του Μetz στη γερμανική τότε Αλσατία. H συνοικία πλησίον της μπυραρίας άρχισε δειλά δειλά να αναπτύσσεται με αποίκους από την Κέα και σύντομα γέμισε με καφωδεία, κέντρα διασκεδάσεως και μικρά θεατράκια, στις όχθες του ποταμού Ιλυσσού που κυλούσε ακόμα.

 

Εσωτερική άποψη του Freshwater Factory

Εσωτερική άποψη του Freshwater FactoryΌλο και περισσότερους δημιουργούς εμπνέει ο κόσμος της φύσης και ιδιαιτέρως εκείνος των φυτών. Διάφορες κατασκευές ξεφυτρώνουν ανά τον πλανήτη, μιμούμενες τη δομή και τη μορφολογία του ποικιλόμορφου φυτικού σύμπαντος, συνθέτοντας φουτουριστικά σκηνικά που μοιάζουν να βγήκαν από ταινίες επιστημονικής φαντασίας. Βέβαια, το φυτομορφικό (οργανικό) ντιζάιν ή η βιο-αρχιτεκτονική δεν αποτελούν απλά τάση, αλλά μια οικολογική στροφή, τόσο όσον αφορά στο σχεδιασμό καθαυτό, όσο και στη χρηστικότητα.

 

To πάλαι ποτέ Δημοτικό Θέατρο της Αθήνας

To πάλαι ποτέ Δημοτικό Θέατρο της ΑθήναςΗ Αθήνα είναι μια σύγχρονη μητρόπολη τεσσάρων εκατομμυρίων κατοίκων. Φυσικό είναι να αντιμετωπίζει προβλήματα που ταλανίζουν πλήθος άλλων μεγαλουπόλεων ανά τον κόσμο, όπως το κυκλοφοριακό χάος, το νέφος, η φωτορύπανση, ο υπερπληθυσμός. Η ελληνική πρωτεύουσα όμως βρίσκεται αντιμέτωπη και με πλείστα άλλα ζητήματα, συνώνυμα της νεοελληνικής απληστίας και ανευθυνότητας. Οι κάτοικοι του κλεινού άστεως υποφέρουν από την έλλειψη πρασίνου και ζωτικού χώρου, την ηχορύπανση και την οπτική φασαρία,  χάρη στην πλήρη απουσία πολεοδομικού σχεδιασμού, υποδομών και οργάνωσης γενικότερα.

Τμήμα από πίνακα του ζωγράφου και σκηνογράφου Γιάννη Τσαρούχη

Τμήμα από πίνακα του ζωγράφου και σκηνογράφου Γιάννη ΤσαρούχηΗ αρχιτεκτονική είναι τέχνη. Είναι όμως αναμφισβήτητα και επιστήμη. Απαιτεί εις βάθος γνώση πλήθους τεχνικών και στατικών ζητημάτων, αλλά και φαντασία, ικανότητα συνθετικής και αναλυτικής σκέψης και άριστη σχεδιαστική αντίληψη. Ακριβώς τα εφόδια εκείνα που κάνουν έναν καλό σκηνογράφο. Αποτελεί λοιπόν η σκηνογραφία απλά μίμηση της αρχιτεκτονικής ή είναι κάτι παραπάνω; Τι εννοούμε με τον όρο σκηνογραφία εξαρχής; Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, τη σκηνογραφία στο θέατρο εισάγει ο Σοφοκλής. Πρόκειται για πάνελ στα οποία ζωγραφίζονταν τα εκάστοτε φόντα, ανάλογα με τη θεματολογία του δράματος – μία πρώτη απόπειρα απόδοσης των τριών διαστάσεων του χώρου σε δισδιάστατη επιφάνεια. Από τότε βέβαια έχουν αλλάξει πολλά. Η αρχιτεκτονική ακολουθεί τον άνθρωπο από την αυγή της ιστορίας αν όχι παλαιότερα. Ήδη στην εποχή του χαλκού (2ο μισό της δεύτερης χιλιετίας π.Χ.) κορυφαία αρχιτεκτονήματα βρίσκονται διάσπαρτα σε ολόκληρο τον πλανήτη. Η αρχιτεκτονική σε συνδυασμό και με άλλες τέχνες (ζωγραφική, γλυπτική) έχει υπερβεί το πρωταρχικό νόημα της ύπαρξής της, της δημιουργίας δηλαδή ασφαλούς καταφυγίου και αποτελεί  πλέον σύμβολο κύρους, ανάπτυξης και ευμάρειας. Το ζην έχει οριστικά δώσει τη θέση του στο ευ ζην.

SOCIAL

VIDEOS